Giyilebilir teknoloji pazarı şu an tam bir delilik dönemi yaşıyor. Bir yanda Apple Vision Pro
gibi böbrek fiyata satılan devasa başlıklar var, diğer yanda Meta Quest 3 gibi hantal ama
yetenekli cihazlar. Arada sıkışıp kalan biz teknoloji severler ise “Şöyle hafif, cebimize atıp
çıkacağımız, bilgisayarı veya Steam Deck’i bağlayıp dev ekranda oyun oynayacağımız bir şey
yok mu?” diyorduk.
İşte tam bu noktada AR (Artırılmış Gerçeklik) dünyasının parlayan yıldızı Xreal, ezber bozan
yeni hamleler yapıyor. Bir yandan üst segment için 1500 dolar tavan fiyatlı, Snap Specs rakibi
Xreal Aura üzerinde çalıştıkları konuşulurken, diğer yandan cebinde çok parası olmayanlar
için resmen bir fiyat-performans canavarı çıkardılar: Xreal A01 Plus
Peki bu 299 dolarlık ucuz gözlük, abisi olan 449 dolarlık 1S modeline kafa tutabilir mi? Gelin,
lafı hiç dolandırmadan, deneyimlerime dayanarak artısını eksisini masaya yatıralım.
Gözlüğü kutudan çıkarıp elime aldığımda ilk fark ettiğim şey hafifliği oldu. Cihaz sadece 62
gram. Abisi 1S modelinden tam 20 gram daha hafif. Uzun süre bilgisayar başında çalışan
dijital göçebeler veya saatlerce yatarak oyun oynayanlar için bu hafiflik resmen bir nimet.
Ancak bu hafifliğin bir bedeli var: Malzeme kalitesi biraz “hassas” hissettiriyor. Saplarını
yüzüme göre ayarlarken veya ekranı ortalamaya çalışırken “Acaba elimde kalır mı?” korkusu
yaşatmadı değil. İçindeki o hassas Micro-OLED panelleri korumak için gözlüğe biraz nazik
davranmanız, kibar çocuk olmanız gerekiyor.
Ekran Kalitesi ve Oyun Performansı (Steam Deck Testi)
Ben tam bir el konsolu bağımlısıyım. Bu yüzden gözlüğü kapar kapmaz hemen Steam
Deck’ime bağladım. İlk saniyelerde dürüst olayım, moralim bozuldu. 1080p çözünürlük,
120Hz yenileme hızı ve o OLED ekranın sunduğu renk kontrastı kağıt üstünde harika
görünüyordu ama ekran bana aşırı bulanık geldi.
• Gözlük kullananlar dikkat: Cihazın göz bebekleri arası mesafe (IPD) aralığı 54,5 mm ile 74,5
mm arasında değişiyor. Eğer gözünüzde hafif bir bozukluk varsa, kutudan çıktığı haliyle net
görmeniz zor. Ben sorunu yaklaşık 50 dolara satılan HonsVR reçeteli lens ek parçalarıyla
çözdüm. O lensleri takınca ekran resmen cam gibi oldu!
• Dev Ekran Deneyimi: Gözlük size tam karşınızda 147 inçlik devasa bir ekran sunuyor (50
derecelik görüş açısıyla). Ancak ufak bir sorun var: Ekranın boyutunu değiştiremiyorsunuz,
sabit tek boyut. Ve bazen ekranın en köşelerindeki yazıları net okumak için gözünüzü ekstra
zorlamanız gerekebiliyor.
Nelerden Kısıp Fiyatı Düşürmüşler? (Eksiler)
Xreal, bu gözlüğün fiyatını 299 dolara çekmek için bazı premium özelliklerden feragat etmiş.
Bunları bilerek almakta fayda var.
• Sabit Ekran (3 DoF Eksikliği): En büyük eksiklik bu. Pahalı modellerde kafanızı çevirseniz bile
sanal ekran odada sabit kalır. A01 Plus modelinde ise ekran kafanızla birlikte döner. Xreal
buraya bir nevi “gimbal” mantığıyla çalışan bir stabilizasyon koymuş; titremeleri azaltıyor
ama yazı okurken hafif bir dalgalanma hissedebiliyorsunuz.
• Ses Ayarı Düğmesi Yok: Gözlüğün üzerindeki tuş dizilimi abileriyle aynı ama nedense gözlük
üzerinden sesi kısıp açamıyorsunuz. Sesi ayarlamak için mecbur telefonunuza veya
bilgisayarınıza dokunmanız lazım. Saçma bir kısıtlama olmuş. Ses kalitesi fena değil ama
baslar abisi 1S kadar güçlü değil.
En Sevdiğim Yanı: Işık Engelleme ve Kişiselleştirme
Pahalı AR gözlüklerinde olan ve camın arkasını karartan elektrokimyasal lens teknolojisi bu
modelde yok. Ama açıkçası hiç aramadım. Çünkü kutudan çıkan çıkarılabilir dış kapak
(shading cover) o kadar iyi ki! Gözlüğü takıp telefonumun flaşını gözüme tuttum, içeri
neredeyse hiç ışık sızmadı. Tamamen karanlık bir sinema ortamı yaratabiliyorsunuz.
Ayrıca gözlüğün ön kısmına renkli kılıflar takabiliyorsunuz. Hatta ileride 3D yazıcıyla kendi
kılıfınızı basıp gözlüğün tarzını tamamen değiştirebilirsiniz. Kılıfı sökerken kırılacak gibi çıt
sesleri geliyor, başta korkutuyor ama alışıyorsunuz.
Son Karar: 299 Dolar Bu Gözlüğe Verilir Mi?
Eğer amacınız film izlemek, uzaktan çalışırken kendinize taşınabilir ikinci bir ekran yaratmak
veya Steam Deck / PlayStation bağlayıp yattığınız yerden oyun oynamaksa; Xreal A01 Plus
kesinlikle harika bir başlangıç gözlüğü.
Evet, abisi 1S gibi ekranı havada sabitleyemiyor, evet kasası biraz daha narin. Ancak aradaki
150 dolarlık farkı cebinizde bırakıp, o parayla reçeteli lensinizi ve diğer aksesuarlarınızı almak
çok daha mantıklı bir alışveriş stratejisi olabilir. Bütçesi kısıtlı olan ama AR dünyasına adım
atmak isteyen herkese tavsiye ederim.
Xreal A01 Plus Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
• Xreal A01 Plus hangi cihazlarla uyumlu?
USB-C üzerinden DP (DisplayPort) çıkışını destekleyen tüm Android telefonlar, iPhone
15 ve üzeri seriler, iPad’ler, MacBook’lar, Windows bilgisayarlar, Steam Deck ve ROG Ally
gibi el konsollarıyla doğrudan uyumludur.
• Gözlük numarası olanlar kullanabilir mi?
Evet. Gözlüğün kutu içeriğinde reçeteli lens aparatı çıkıyor. HonsVR gibi üreticilerden
göz numaranıza göre özel üretilen lensleri alıp bu aparata takarak cam gibi net bir
görüntü elde edebilirsiniz.
• Xreal A01 Plus modelinde ekran sabitlenebiliyor mu?
Hayır, bu modelde tam 3 DoF (ekran sabitleme) özelliği yok. Ekran kafanızla birlikte hareket
eder. Ancak yerleşik sabitleme modu sayesinde yürürken veya araçtayken oluşacak küçük
sarsıntılar minimuma indiriliyor.
